System Wewnetrznej Rodziny – IFS
(ang. Internal Family Systems)
Wszystkie części mile widziane
IFS
Czym jest IFS?
Terapia IFS (Internal Family Systems) to forma psychoterapii opracowana w latach 80. przez dr. Richarda C. Schwartza. Opiera się na idei, że umysł naturalnie składa się z wielu „części” lub „sub-osobowości”, z których każda ma własną perspektywę, emocje i rolę. IFS pomaga ludziom rozumieć i uzdrawiać ich wewnętrzny świat poprzez pracę z tymi częściami w pełen współczucia i uporządkowany sposób.
Te części mogą objawiać się jako irracjonalne uczucia lub impulsy, nad którymi trudno zapanować, ale w rzeczywistości są to aspekty nas samych, które robią, co mogą, by poradzić sobie z dyskomfortem i bólem. Jeśli zaczniemy walczyć z naszymi częściami, one będą walczyć z nami. Jeśli spróbujemy je odrzucić, poczują się jeszcze bardziej samotne i bezwartościowe, niż już się czują. Natomiast jeśli potraktujemy je jak małe istoty w nas samych, które chcą dla nas jak najlepiej, otworzymy się na zupełnie nowy sposób odnoszenia się do naszych uczuć. Możemy je poznać, zrozumieć, co je napędza, a nawet się z nimi zaprzyjaźnić. Kiedy to się stanie, części zmieniają się. Nie muszą już podejmować zachowań takich jak objadanie się czy wybuchy złości. Mogą się rozluźnić i działać w sposób bardziej sensowny.
Pod powierzchnią tych wewnętrznych postaci każdy człowiek ma prawdziwe „Ja” (Self) – mądre, głębokie, otwarte i pełne miłości. To jest nasza najgłębsza natura, gdy nie jesteśmy przejmowani przez bolesne lub obronne głosy. To „Ja” jest kluczem do uzdrowienia i integracji naszych części poprzez współczucie, ciekawość i zdolność do łączenia, pojednania. Jest również naturalnym liderem naszej wewnętrznej rodziny, przewodnikiem przez przygody życia.
Możesz jednak zapytać: skoro to „Ja” jest w centrum każdego z nas, dlaczego nie znamy go lepiej? Ponieważ na przestrzeni lat doświadczyliśmy ran, traum i strat, które obciążyły nas wstydem, lękiem i negatywnymi przekonaniami. Te wydarzenia sprawiły, że niektóre części przejęły kontrolę, desperacko próbując chronić nas przed bólem. Owszem, tłumią nasze cierpienie, ale równocześnie ograniczają nasz dostęp do „Ja”. Można to porównać do słońca – ono zawsze tam jest i zawsze było. Jednak gdy części przejmują kontrolę, są jak chmury zasłaniające nasze słońce.
Zrozumienie siebie w ten sposób daje ogromną moc zmiany wewnętrznego świata na lepsze. Ponieważ części są jak mali ludzie w nas, warto je poznawać, negocjować z nimi, zachęcać, by nam ufały, pomagać im się komunikować i dawać im to, czego potrzebują, by się uleczyć.
🌞„Ja” (Self)
Wewnętrzne centrum spokoju
W każdym człowieku istnieje stabilne, mądre, spokojne „Ja” (Self).
To miejsce, z którego możemy patrzeć na swoje doświadczenia z ciekawością, współczuciem i jasnością.
Gdy jesteśmy w energii „Ja”, naturalnie pojawiają się:
- ciekawość i otwartość,
- spokój i ugruntowanie,
- jasność i świadomość,
- połączenie z innymi i samym sobą,
- odwaga, kreatywność, wytrwałość,
- współczucie i akceptacja.
To z tego miejsca prowadzimy wewnętrzną pracę w IFS.
Części ochronne
💔 Wygnańcy (Exiles) – części niosące ból i zranienia
Wygnańcy to najbardziej wrażliwe części naszego systemu.
Zwykle przechowują:
- trudne emocje: lęk, smutek, wstyd, samotność,
- bolesne wspomnienia,
- przekonania o sobie typu: „nie jestem wystarczający”, „nikt mi nie pomoże”.
Często są ukrywane głęboko, bo ich ból bywa przytłaczający.
W terapii uczymy się dawać im przestrzeń, zrozumienie i bezpieczeństwo.
Wygnańcy są często ukrywani przez inne części w naszym systemie – obrońców (protectorów), ponieważ ich ból wydaje się zbyt intensywny lub przytłaczający.
🔥 Strażacy (Firefighters) – części, które gaszą ból
Strażacy działają szybko i impulsywnie, gdy w nas pojawia się silny ból emocjonalny.
Ich zadaniem jest odwrócić naszą uwagę lub uśmierzyć cierpienie, na przykład poprzez:
- jedzenie, pracę, telefon, zakupy,
- alkohol, seks, pornografię,
- analizowanie, uciekanie w duchowość,
- złość, wybuchy, zamknięcie się, odcięcie,
- czasem zachowania autodestrukcyjne.
Choć ich metody mogą być trudne, ich intencją jest ochrona.
🛡 Menedżerowie – części, które pilnują porządku
Menedżerowie starają się zapobiec bólowi, zanim w ogóle się pojawi.
Odpowiadają za kontrolę, planowanie i utrzymywanie stabilności.
Przejawia się to m.in. jako:
- perfekcjonizm, analiza, organizowanie,
- zadowalanie innych, branie odpowiedzialności,
- krytyk wewnętrzny,
- nadmierna czujność,
- prokrastynacja, presja, ciągłe „muszę”.
Z zewnątrz często wyglądają „funkcjonalnie”, ale czasem oddzielają nas od naszych uczuć.
🌿 Dlaczego IFS pomaga?
W terapii IFS nie walczymy ze swoimi częściami.
Zamiast tego uczymy się:
- rozumieć je,
- słyszeć ich potrzeby,
- wspierać je w bezpieczny sposób,
- uzdrawiać zranienia Wygnańców,
- przywracać harmonię w wewnętrznym systemie.
Każda część ma dobrą intencję nawet jeśli jej działania są trudne.
Kiedy budujemy relację z częściami z poziomu „Ja”, pojawia się:
- więcej spokoju,
- większa świadomość,
- zdrowsze reakcje emocjonalne,
- poczucie wewnętrznej wolności.
✨ Zaczynasz widzieć siebie takim,
jakim naprawdę jesteś.
Nie przez pryzmat bólu i starych schematów,
ale przez naturalną mądrość, która jest w każdym z nas.
IFS to podróż w stronę większej łagodności, zrozumienia i wewnętrznej równowagi.